नेपाली कम्युनिस्ट पार्टीले २०८३ कार्तिक ७ गतेदेखि सञ्चालन गरेको दुईमहिने राष्ट्रिय जागरण अभियान केवल एउटा सांगठनिक कार्यक्रम होइन; यो पार्टीको वैचारिक पुनर्जागरण, सांगठनिक सुदृढीकरण र नेता–कार्यकर्ताको जीवनशैली, कार्यशैली तथा जनतासँगको सम्बन्धमा आमूल सुधार ल्याउने रूपान्तरणको अभियान हो। यसको सफलता भाषण र नारामा होइन, व्यवहारमा देखिने परिवर्तन, जनताले गर्ने अनुभूति र संगठनले प्राप्त गर्ने परिणाममा निर्भर रहनेछ।
कार्ल मार्क्सले समाजलाई बुझ्ने मात्र होइन, परिवर्तन गर्ने प्रश्नलाई महत्त्व दिएका थिए। मार्क्सवादी दृष्टिकोणको सार पनि यही हो—विचारलाई व्यवहारसँग जोड्नु, सिद्धान्तलाई जनजीवनसँग गाँस्नु र राजनीतिक आन्दोलनलाई श्रमजीवी वर्गको मुक्तिको दिशामा अघि बढाउनु। त्यसैले राष्ट्रिय जागरण अभियानलाई पनि व्यवहारमा रूपान्तरणको अभियान बनाउन आवश्यक छ।
यस अभियानका तीनवटा मुख्य उद्देश्य छन्।
पहिलो, पार्टी संगठनलाई मजबुत, अनुशासित, सक्रिय र जनतासँग प्रत्यक्ष जोडिएको संगठनका रूपमा विकास गर्नु।
दोस्रो, नेता–कार्यकर्ताको जीवनशैली, कार्यशैली, खानपिन, उठबस र रहनसहनमा आवश्यक सुधार गर्दै सादगीपूर्ण, जनउत्तरदायी र श्रमजीवी जनताको जीवनसँग एकाकार हुने कम्युनिस्ट आचरण निर्माण गर्नु।
तेस्रो, गरिब, किसान, मजदुर, श्रमजीवी तथा उत्पीडित समुदायका जनताको पक्षमा पार्टीलाई अझ दृढतापूर्वक उभ्याउँदै जनताको विश्वास र समर्थन पुनः अर्जित गर्नु।
लेनिनले प्रतिपादन गरेको जनवादी केन्द्रीयताको संगठनात्मक सिद्धान्तले सामूहिक निर्णय, अनुशासन, जिम्मेवारी र कार्यान्वयनमा एकताको महत्त्वलाई जोड दिन्छ। यसको मर्म बुझ्नु भनेको औपचारिक रूपमा आदेश पालना गर्नु मात्र होइन; सामूहिक छलफल, आलोचना–आत्मालोचना, जिम्मेवारीबोध र निर्णयको प्रभावकारी कार्यान्वयनमार्फत संगठनलाई जीवन्त बनाउनु हो। संगठनको शक्ति पदमा होइन, सामूहिक प्रतिबद्धतामा हुन्छ; नेताको उचाइ भाषणमा होइन, उसले जनताका बीचमा कमाएको विश्वासमा हुन्छ।
माओले जनतासँगको सम्बन्ध र जनताबाट सिक्ने प्रक्रियालाई क्रान्तिकारी राजनीतिको महत्त्वपूर्ण आधारका रूपमा प्रस्तुत गरेका थिए। जनताका बीचमा जाने, उनीहरूका समस्या सुन्ने, उनीहरूकै अनुभवबाट सिक्ने र प्राप्त ज्ञानलाई व्यवहारमा लागू गर्ने जनदिशाको मर्मलाई यो अभियानले आत्मसात् गर्नुपर्छ। जनतालाई भाषण सुनाउने मात्र होइन, जनताका कुरा सुन्ने; उनीहरूलाई आश्वासन दिने मात्र होइन, उनीहरूको दुःखमा साथ दिने; जनतासँग समर्थन माग्ने मात्र होइन, उनीहरूको विश्वास जित्ने काम हाम्रो प्राथमिकता बन्नुपर्छ।
आज राष्ट्रियता, जनजीविका र लोकतान्त्रिक अधिकारका प्रश्न गम्भीर छन्। महँगी, भ्रष्टाचार, कुशासन तथा अलोकतान्त्रिक शासनशैलीविरुद्ध जनताको आवाज बुलन्द गर्नु हाम्रो राजनीतिक दायित्व हो। राष्ट्रिय स्वाधीनताको रक्षा, जनताको जीवनस्तरमा सुधार र सुशासनका लागि पार्टीले सशक्त भूमिका निर्वाह गर्नुपर्छ। तर जनताको पक्षमा बोल्ने नैतिक शक्ति प्राप्त गर्न सर्वप्रथम हामी आफैँ जनताप्रति उत्तरदायी हुनुपर्छ। जनताको दुःखबाट टाढा बसेर जनताको मुक्तिको राजनीति गर्न सकिँदैन।
यो अभियान हाम्रा विगतका कमजोरीको निर्मम समीक्षा गर्ने अवसर पनि हो। हाम्रा व्यक्तिगत अहंकार, आपसी रिसराग, पूर्वाग्रह र अन्तरविरोधले संगठनलाई कमजोर बनाएको छ भने तिनलाई सच्याउनैपर्छ। आलोचनाबाट भागेर होइन, आलोचनालाई आत्मसात् गरेर; गल्ती लुकाएर होइन, गल्ती स्वीकार गरेर; अरूलाई दोष दिएर होइन, आफ्नै जिम्मेवारी पहिचान गरेर मात्रै वास्तविक रूपान्तरण सम्भव हुन्छ।
रूपान्तरणसहितको मजबुत एकता नै हाम्रो भविष्य हो।
त्यसैले प्रत्येक पार्टी सदस्य, जिम्मेवार नेता तथा कार्यकर्ताले विगतका व्यक्तिगत मतभेद र असन्तुष्टिलाई संगठनको हितभन्दा माथि राख्नु हुँदैन। यसको अर्थ विचार र असहमतिलाई दबाउनु होइन; विधिसम्मत छलफल, आलोचना–आत्मालोचना र सामूहिक निर्णयका माध्यमबाट अन्तरविरोध समाधान गर्दै साझा उद्देश्यमा एकताबद्ध हुनु हो। पार्टी निर्माण व्यक्तिगत प्रतिष्ठाको प्रतिस्पर्धा होइन, सामूहिक जिम्मेवारीको अभ्यास हो।
यस अभियानको अर्को महत्त्वपूर्ण लक्ष्य पार्टीलाई महाधिवेशनसम्म सुदृढ वैचारिक स्पष्टता, व्यवस्थित संगठन र नवीकृत राजनीतिक ऊर्जा सहित पुर्याउनु हो। साथै, आगामी स्थानीय तह र प्रदेशसभा निर्वाचनमा पार्टीको बलियो उपस्थिति निर्माण गर्दै विजय हासिल गर्न सक्ने जनाधार, संगठनात्मक क्षमता र राजनीतिक विश्वास विकास गर्नु पनि हाम्रो जिम्मेवारी हो। निर्वाचनको तयारी केवल उम्मेदवार चयन र प्रचारप्रसारबाट पूरा हुँदैन; त्यसका लागि आजैदेखि जनताको घरदैलोमा पुग्नुपर्छ, उनीहरूका समस्या समाधानमा योगदान दिनुपर्छ र जनताको विश्वास जित्ने व्यवहार प्रस्तुत गर्नुपर्छ।
याद गरौँ, संगठनको वास्तविक शक्ति जनतासँगको सम्बन्धमा हुन्छ। कम्युनिस्ट पार्टीको पहिचान उसको झन्डा र नाराले मात्र होइन, श्रमजीवी जनताको जीवनमा उसले पुर्याएको योगदानले स्थापित हुन्छ। किसानको खेतमा, मजदुरको पसिनामा, गरिबको झुपडीमा र उत्पीडित समुदायको न्यायपूर्ण संघर्षमा पार्टीको उपस्थिति अनुभूत हुनुपर्छ।
आजको आवश्यकता विगतका उपलब्धिमा गर्व गरेर मात्र बस्नु होइन, विगतका कमजोरीबाट शिक्षा लिएर भविष्य निर्माण गर्नु हो। मार्क्सवादी विचारलाई समयको आवश्यकतासँग जोड्दै, लेनिनवादी संगठनात्मक अनुशासनलाई व्यवहारमा उतार्दै र जनतासँगको सम्बन्धलाई जीवन्त बनाउँदै हामीले पार्टीलाई नयाँ उचाइमा पुर्याउनुपर्छ।
त्यसैले आउनुहोस्—व्यक्तिगत स्वार्थभन्दा सामूहिक हितलाई माथि राखौँ, निराशाभन्दा आशालाई बलियो बनाऔँ, निष्क्रियताभन्दा सक्रियतालाई रोजौँ र विभाजनभन्दा रूपान्तरणसहितको एकतालाई सुदृढ गरौँ।
राष्ट्रिय जागरण अभियानलाई औपचारिक कार्यक्रम होइन, प्रत्येक नेता–कार्यकर्ताको जीवन र व्यवहार बदल्ने सङ्कल्प बनाऔँ। जनताका बीचमा जाऔँ, जनताका कुरा सुनौँ, आफ्ना कमजोरी सच्याऔँ र संगठन निर्माणमा समर्पित बनौँ।
पार्टी रूपान्तरित बनाऔँ, संगठन सुदृढ बनाऔँ, जनताको विश्वास जितौँ र समाजवादी भविष्य निर्माणको यात्रामा दृढतापूर्वक अघि बढौँ!
राष्ट्रिय जागरण अभियान २०८३ सफल पारौँ!
बासु दुलाल
केन्द्रीय कमिटी सदस्य तथा झापा जिल्ला सह–इन्चार्ज
नेपाली कम्युनिस्ट पार्टी
